تام الاختيار است لذا در جاى شاهد آمده است يعنى هر كدام از دو مدّت را تمام كردم بر من اجحاف و تعدّى نخواهى كرد و خدا بر آنچه ميگوئيم و شرط ميكنيم گواه است و متخلَّف را كيفر ميدهد نظير اين آيه است آيه : * ( فَلَمَّا آتَوْه مَوْثِقَهُمْ قالَ الله عَلى ما نَقُولُ وَكِيلٌ ) * يوسف : 66 . * ( ثُمَّ لا تَجِدُ لَكَ بِه عَلَيْنا وَكِيلًا ) * اسراء : 86 . وكيل در اين گونه آيات در جاى نصير و انتقام كش است چنان كه در آيه 75 . همين سوره آمده : * ( ثُمَّ لا تَجِدُ لَكَ عَلَيْنا نَصِيراً ) * . ولج : ولوج بمعنى دخول است . « ولج الشّىء فى غيره : دخل » راغب دخول در جاى تنگ گفته است . ظاهرا آن فقط دخول سوزن در چيزى نيست كه با فشار و جا باز كردن باشد زيرا در نهج البلاغه نامه : 24 . آمده : « ليولجه به الجنّة » و نيز آمده : « و بحر عميق فلا تلجوه » حكمت : 287 . اوّلى دخول معمولى و دوّمى بطور جا باز كردن است . * ( وَلا يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ حَتَّى يَلِجَ الْجَمَلُ فِي سَمِّ الْخِياطِ ) * اعراف : 40 . داخل بهشت نميشوند تا ريسمان ضخيم وارد سوراخ سوزن شود . * ( يَعْلَمُ ما يَلِجُ فِي الأَرْضِ وَما يَخْرُجُ مِنْها ) * سباء : 2 . ميداند آنچه را كه - از تخم ، آب ، انسان ، اشعه و غيره - داخل زمين مىشود و آنچه از زمين خارج ميگردد . * ( تُولِجُ اللَّيْلَ فِي النَّهارِ وَتُولِجُ النَّهارَ فِي اللَّيْلِ . . . ) * آل عمران : 27 . شب را بروز و روز را بشب داخل ميكنى . گفته‌اند مراد كوتاه و بلند شدن شبها و روزهاست . مثلا در بهار كه روزها بلند مىشود قسمتى از روز وارد شب مىشود . به نظر نگارنده مراد داخل شدن شب بجاى روز و روز بجاى شب است . چنان كه ميدانيم : شب و روز پيوسته در اطراف زمين ميگردند - البتّه در اثر حركت زمين - و هر يك آنديگرى را تعقيب مىكند پس مرتّبا روز جاى شب و شب جاى روز را ميگيرد . مثل * ( وَاخْتِلافِ اللَّيْلِ وَالنَّهارِ ) *